Waarom nepnieuws ouderen extra kan raken
Ouderen zijn vaak actieve nieuwsvolgers en hechten veel waarde aan informatie die zij via tv, kranten, e-mail en sociale media ontvangen. Juist daarom kunnen misleidende berichten veel invloed hebben, bijvoorbeeld over gezondheid, geld of veiligheid. Het goede nieuws is dat u met een paar vaste gewoontes nepnieuws steeds beter kunt herkennen en betrouwbare informatie overhoudt.
Let op wie de afzender is
Controleer altijd van wie het bericht komt. Kijk naar het webadres in de balk bovenin de browser en naar de naam van de afzender bij e-mails en apps. Bekende organisaties, zoals uw bank of huisartspraktijk, gebruiken vaste namen en duidelijke contactgegevens. Ziet u vreemde toevoegingen in het adres, spelfouten in de naam of een onbekend e-mailadres, dan is extra voorzichtigheid nodig.
Signalen dat informatie mogelijk nep is
Nepnieuws en misleidende berichten hebben vaak herkenbare kenmerken. Door die signalen te kennen, kunt u snel een eerste schifting maken tussen betrouwbare informatie en twijfelachtige verhalen.
Let op sterke emoties en rare taal
Berichten die angst, woede of paniek willen oproepen, zijn vaak extra verdacht. Denk aan koppen in hoofdletters, overdreven woorden of dreigende waarschuwingen dat u het bericht direct moet doorsturen. Ook veel taalfouten, rare zinsopbouw of onduidelijke foto’s kunnen erop wijzen dat het bericht niet professioneel is gemaakt en dus onbetrouwbaar kan zijn.
Zo controleert u of nieuws betrouwbaar is
Twijfelt u aan een bericht, neem dan even de tijd om het te controleren. Een paar eenvoudige handelingen kunnen veel ellende voorkomen, zoals misverstanden, onnodige angst of zelfs financiële schade.
Vergelijk meerdere bronnen
Zoek bij belangrijk nieuws altijd minstens één andere bron op. Tik een opvallende zin of de titel van het bericht in bij een zoekmachine en kijk of serieuze nieuwswebsites of bekende organisaties hetzelfde melden. Verschijnt het verhaal alleen op onbekende blogs of in doorstuurberichten via apps, dan is de kans groot dat het niet klopt of overdreven is.
Zoek naar duidelijke afzenders en contactgegevens
Betrouwbare organisaties zijn goed bereikbaar en transparant. Op hun website vindt u meestal een telefoonnummer, adres, privacyverklaring en heldere informatie over wie verantwoordelijk is. Ontbreken deze gegevens of kunt u alleen via een vaag formulier contact opnemen, dan is het verstandig extra alert te zijn en geen persoonlijke gegevens in te vullen.
Veilig omgaan met berichten over geld en gezondheid
Nepnieuws gaat vaak over onderwerpen waar mensen zich snel zorgen over maken, zoals hun bankzaken of gezondheid. Juist bij dit soort berichten is het belangrijk rustig te blijven, zelf informatie op te zoeken en nooit overhaast te handelen.
Neem de tijd en vraag om hulp
Voelt een bericht dringend of dreigend, bijvoorbeeld dat uw rekening direct wordt geblokkeerd of dat u meteen moet betalen, leg dan eerst de telefoon of computer weg. Bel zelf het officiële nummer van uw bank of zorgverlener dat u al kent, of kijk op de website die u normaal gebruikt. U kunt ook een vertrouwd familielid, buur of medewerker van de bibliotheek vragen met u mee te kijken, zodat u samen kunt beoordelen of de informatie betrouwbaar is of dat het om nepnieuws gaat.
