Nederlandse naam beagle? Die is er niet als apart woord: de beagle heet in het Nederlands gewoon beagle. De rasnaam is rechtstreeks uit het Engels overgenomen en wordt in Nederland en België ongewijzigd gebruikt, in de rasstandaard, bij fokkers en bij de dierenarts. Het enige oudere Nederlandse alternatief is "brak" of, specifieker, "Engelse brak". Dat woord beschrijft echter het type jachthond waartoe de beagle behoort, een lopende hond die op geurspoor jaagt, en niet het ras zelf. Zie je de vraag dus in een quiz, een werkstuk of een kruiswoordpuzzel, dan is het antwoord "beagle", tenzij het puzzelhokje vier letters heeft, dan past "brak".
Is beagle dan een leenwoord?
Ja, beagle is een leenwoord uit het Engels, net als veel andere rasnamen. Het Nederlands neemt woorden gemakkelijk over wanneer er geen eigen term bestaat voor een nieuw begrip. Toen de beagle in de twintigste eeuw als gezelschapshond populair werd buiten Groot-Brittannië, kwam de naam gewoon mee en is er nooit een Nederlandse vertaling bedacht. Je ziet hetzelfde bij de labrador, de golden retriever, de border collie en de bulldog. Alleen rassen die hier al heel lang bekend zijn, of die uit ons eigen taalgebied komen, hebben een Nederlandse naam, zoals de Duitse herder, het markiesje of het kooikerhondje.
Leenwoorden worden in het Nederlands vaak gewoon als Nederlands woord behandeld: beagle krijgt het lidwoord "de", het meervoud is "beagles" en je schrijft het met een kleine letter, omdat rasnamen in het Nederlands geen hoofdletter krijgen. Meer over de spelling van leenwoorden vind je bij Taaladvies.net, de officiële taaladviesdienst van de Nederlandse Taalunie.
Waar komt de naam beagle vandaan?
De herkomst van het woord is niet met zekerheid vastgesteld. Taalhistorici noemen twee mogelijke bronnen. De eerste is het Oudfranse "bee gueule", letterlijk "open mond" of "gapende keel", een knipoog naar het kenmerkende, langgerekte geluid dat de hond maakt zodra hij een spoor ruikt. De tweede verklaring gaat terug op een Keltisch of Oudengels woord voor "klein", wat ook goed past: de beagle is een van de kleinere jachthonden. Het woord komt al in middeleeuwse Engelse teksten voor als aanduiding voor kleine jachthonden in het algemeen, lang voordat de beagle als vast ras werd erkend.
Het ras in zijn huidige vorm is in de negentiende eeuw in Engeland ontwikkeld voor de jacht op hazen, waarbij jagers te voet de meute volgden. Een uitgebreide beschrijving van de geschiedenis en de rasstandaard staat op de Nederlandse Wikipedia en bij de Britse Kennel Club, die de oorspronkelijke standaard beheert.
Wat is het verschil tussen een beagle en een brak?
Brak is in het Nederlands een verzamelnaam voor lopende honden: jachthonden die wild opsporen met hun neus en het al blaffend volgen, zodat de jager weet waar de meute zich bevindt. Onder de brakken vallen tientallen rassen uit heel Europa, zoals de basset, de bloedhond, de Zwitserse laufhund en de beagle. In oude Nederlandse hondenboeken werd de beagle daarom weleens "Engelse brak" genoemd, om hem te onderscheiden van Duitse of Franse brakken. Vergelijk het met "auto" en "Volkswagen": brak is de categorie, beagle het specifieke ras.
Daarom is "Engelse brak" geen fout antwoord op de vraag naar de Nederlandse naam, maar wel een verouderd en onvolledig antwoord. In de rasindeling van de internationale overkoepelende organisatie FCI staat de beagle in groep 6, lopende honden en zweethonden, met simpelweg "Beagle" als naam, in alle talen.
Waarom komt deze vraag zo vaak voor in quizzen en toetsen?
De vraag naar de Nederlandse naam van de beagle is een klassieke instinker. Veel mensen gaan op zoek naar een vertaling en komen uit op fantasiewoorden, terwijl het antwoord juist is dat er geen vertaling bestaat. Quizmakers gebruiken daarnaast graag vragen over hondenrassen omdat bijna iedereen wel een hond kent, maar weinig mensen de precieze herkomst van de namen weten. In kruiswoordraadsels en Zweedse puzzels komt de beagle voor onder omschrijvingen als "Engelse jachthond" of "hondenras", en daar bepaalt het aantal letters het antwoord: zes letters is beagle, vier letters is brak.
- Quizvraag "Nederlandse naam voor de beagle": beagle
- Puzzel "Engelse jachthond, 6 letters": beagle
- Puzzel "jachthond, 4 letters": brak
- Werkstuk of spreekbeurt: beagle, met vermelding dat hij tot de brakken hoort
Wat is de beagle voor een hond?
De beagle is een kleine tot middelgrote hond met een gespierd lijf, lange hangoren, een korte dichte vacht en meestal een driekleurige tekening in zwart, bruin en wit. Hij staat bekend als vrolijk, sociaal en gek op kinderen, wat hem tot een populaire gezinshond maakt. Zijn jachtinstinct is wel sterk: zodra hij een interessante geur ruikt, vergeet hij alles om zich heen, inclusief je roepen. Loslopen vraagt daarom veel training en een goede terugroepcommando. Een beagle heeft bovendien veel beweging nodig en is niet graag lang alleen.
Door zijn uitstekende neus wordt het ras ook als werkhond ingezet, bijvoorbeeld door douanediensten op vliegvelden om verboden levensmiddelen in bagage op te sporen. Praktische informatie over het kiezen, opvoeden en verzorgen van een rashond vind je bij de Raad van Beheer en bij de LICG, het Landelijk InformatieCentrum Gezelschapsdieren.
Hoe schrijf en zeg je het correct?
Je schrijft beagle met een kleine letter, zonder accenten en zonder Nederlandse aanpassing van de spelling. De uitspraak volgt het Engels: "biegel", met de nadruk op de eerste lettergreep. Het meervoud is beagles en het verkleinwoord beagletje komt alleen in informele taal voor. In officiële teksten, rasbeschrijvingen en stambomen gebruik je altijd de kale rasnaam. Kortom: de Nederlandse naam van de beagle is beagle, de oude typeaanduiding is brak, en wie dat weet, heeft de quizvraag voor altijd in de pocket.
